Όλη η αλήθεια για το αλάτι Ιμαλαΐων | κουζινα , γευσεις | womenonly.gr
ΒΡΙΣΚΕΣΤΕ ΕΔΩ: ΑΡΧΙΚΗ / ΚΟΥΖΙΝΑ / ΓΕΥΣΕΙΣ
10:42
21/2/2014

Όλη η αλήθεια για το αλάτι Ιμαλαΐων

mail to Εκτυπώστε το Αρθρο

Τι ακριβώς είναι το αλάτι Ιμαλαΐων; Γιατί γίνεται τόσο ντόρος; Πού διαφέρει από το κοινό αλάτι; Πού ωφελεί και πώς θα το χρησιμοποιήσουμε; 

Από τον Σταύρο Δεδούκο

Συλλέγεται χειρωνακτικά από τα έγκατα της γης, είναι ελάχιστα επεξεργασμένο. Χαρακτηρίζεται φυσικό και αγνό, δεν περιέχει τεχνητά πρόσθετα, αποτελεί πηγή μετάλλων και ιχνοστοιχείων. Έχει πολλαπλές χρήσεις πέραν της μαγειρικής και πιθανώς ωφέλιμες ιδιότητες για τον οργανισμό. Αν αληθεύουν αυτά και άλλα πολλά που γράφονται στο Διαδίκτυο, δεν είναι να απορεί κανείς γιατί αποτελεί ένα από τα πιο δημοφιλή είδη αλατιού παγκοσμίως. Οπότε πρέπει να ξεκαθαρίσουμε τι ισχύει πραγματικά και τι όχι...

Τι είναι το αλάτι Ιμαλαΐων;
Με κριτήριο την πηγή προέλευσής τους διακρίνουμε δύο βασικούς τύπους αλατιών: τα θαλασσινά και τα ορυκτά. Τα ορυκτά αλάτια προέρχονται από περιοχές που κάποτε ήταν θάλασσες οι οποίες εγκλωβίστηκαν μέσα στη γη και, μέσα σε διάστημα εκατομμυρίων ετών, αποστραγγίστηκαν. Το αλάτι Ιμαλαΐων είναι λοιπόν ένα είδος ορυκτού κρυσταλλικού αλατιού που δημιουργήθηκε φυσικά, εξαιτίας αυτού του γεωλογικού φαινομένου.

Γιατί ονομάζεται έτσι;
Υπάρχουν εκατοντάδες διαφορετικά είδη αλατιού, ορυκτά και θαλασσινά, τα οποία αντλούν την ονομασία τους από την περιοχή προέλευσής τους, π.χ. στα καθ’ ημάς «αλάτι Κυθήρων», «αλάτι Μεσολογγίου», ώστε να ξεχωρίζουν από τα υπόλοιπα. Τα μεγαλύτερα αποθέματα αλατιού Ιμαλάϊων και πάνω από το 99% της διαθέσιμης παραγωγής του προέρχονται από περιοχές που βρίσκονται στους πρόποδες των Ιμαλαΐων, εξ ου και η διεθνής ονομασία του: «Himalayan Salt».

Έχει πάντα ροζ χρώμα;
Όχι! Απαντάται σε διάφορες αποχρώσεις, εκ των οποίων η συνηθέστερη είναι αυτή με ελαφρώς κοκκινωπό προς σχεδόν διάφανο ροζ χρώμα, ενώ η λευκή προς υπόλευκη-κιτρινωπή είναι η σπανιότερη. Οι αποχρώσεις αυτές οφείλονται στα διάφορα συστατικά που εκ φύσεως περιέχει το συγκεκριμένο αλάτι και όχι σε κάποιον τεχνητό χρωματισμό. Το ροζ χρώμα, για παράδειγμα, οφείλεται κυρίως στα οξείδια σιδήρου.

Γιατί χαρακτηρίζεται ως «αγνό» και «φυσικό» αλάτι;
Γιατί υποβάλλεται στην ελάχιστη δυνατή επεξεργασία με παραδοσιακό τρόπο και όχι σε ραφινάρισμα με βιομηχανικές μεθόδους, που σημαίνει ότι διατηρεί στο μέγιστο βαθμό τη φυσική του σύσταση χωρίς οτιδήποτε επιπρόσθετο. Πιο συγκεκριμένα, οι κρύσταλλοι αλατιού εξάγονται και συλλέγονται χειρωνακτικά από τα ορυχεία αλατιού. Κατόπιν, πάλι με το χέρι, διαλέγονται, συνθλίβονται, ξεπλένονται σε άλμη για να καθαριστούν από τις ανεπιθύμητες προσμείξεις και αφήνονται να στεγνώσουν στον ήλιο.

Αληθεύει ότι είναι καλή πηγή μετάλλων;
Όντως στο αλάτι Ιμαλαΐων έχει ανιχνευθεί μια σημαντική ποσότητα διαφορετικών μετάλλων και ιχνοστοιχείων. Εκτιμάται μάλιστα ότι ο αριθμός τους ανέρχεται σε 84 συνολικά. Εντούτοις, το κύριο συστατικό όλων των αλατιών, ανεξαρτήτως προέλευσης και επεξεργασίας, είναι το χλωριούχο νάτριο (NaCl) σε ποσοστό άνω του 97%. Επομένως κανένα είδος αλατιού δεν αποτελεί κατάλληλη διατροφική πηγή πρόσληψης των υπόλοιπων μετάλλων και ιχνοστοιχείων, αφού μια τέτοια πρακτική θα συνεπαγόταν και αυξημένη πρόσληψη νατρίου, κάτι που πρέπει να αποφεύγεται ? βάζουμε αλάτι στο φαγητό για τη γεύση του και όχι για να πάρουμε τα διατροφικά στοιχεία που περιέχει!

Σε τι διαφέρει από το ραφιναρισμένο αλάτι;
Το ραφιναρισμένο αλάτι, αυτό που χρησιμοποιούμε συνήθως στα φαγητά μας, υποβάλλεται σε εκτεταμένη επεξεργασία που αλλοιώνει τη φυσική του σύσταση και μεγιστοποιεί την περιεκτικότητά του σε νάτριο. Περιέχει επίσης πρόσθετα, όπως σταθεροποιητές και αντισυσσωματικά, τα οποία ναι μεν θεωρούνται ακίνδυνα για την υγεία, ωστόσο καθιστούν το αλάτι λιγότερο αλμυρό επειδή δεν επιτρέπουν στους κρυστάλλους του να λιώνουν στο στόμα. Επιπλέον, αρκετά ραφιναρισμένα αλάτια εμπλουτίζονται με ιώδιο, κάτι που δεν ενδείκνυται για όλους, π.χ. άτομα με προβλήματα θυρεοειδούς. Αντίθετα, το αλάτι Ιμαλαΐων έχει υποστεί τις λιγότερο δυνατές κατεργασίες, δεν περιέχει πρόσθετα και με μικρότερη ποσότητά του, άρα και με συνολικά μικρότερη πρόσληψη νατρίου, επιτυγχάνεται το επιθυμητό γευστικό αποτέλεσμα.

Είναι καλύτερο από το φυσικό θαλασσινό αλάτι;
Το φυσικό μη ραφιναρισμένο θαλασσινό αλάτι («ανεπεξέργαστο»), όπως αυτό που προέρχεται από τις αλυκές των Κυθήρων, της Καλλονής ή του Μεσολογγίου, δεν περιέχει πρόσθετα, έχει παρόμοια σύσταση με το αλάτι Ιμαλαΐων και περίπου την ίδια ποσότητα νατρίου, επομένως δεν υπάρχουν ουσιώδεις διαφορές και δεν μπορούμε να ισχυριστούμε ότι το ένα είναι καλύτερο από το άλλο, παρά μόνο ότι αποτελούν δύο εξίσου καλές επιλογές έναντι του ραφιναρισμένου αλατιού.

Πού χρησιμοποιείται;
Η κύρια χρήση του είναι ως μαγειρικό και ως επιτραπέζιο αλάτι. Χρησιμοποιείται επίσης σε διάφορες αλατοθεραπείες αλλά και σε πολλά «γιατροσόφια», όπως π.χ. για ρινικές πλύσεις, εισπνοές με ατμό, γαργάρες, στοματική υγιεινή κ.ά., καθώς και ως καλλυντικό για το δέρμα, π.χ. σε μάσκες, για μπάνιο μέσα σε άλμη κ.ά. Επιπλέον, υπάρχουν δεκάδες προϊόντα με βάση το αλάτι Ιμαλαΐων που προορίζονται για εξειδικευμένες χρήσεις, π.χ. κρυσταλλοθεραπεία, χρωματοθεραπεία, ιονισμός, καθαρισμός και μείωση της υγρασίας εσωτερικών χώρων, ως φωτιστικά χώρου, με τη μορφή σαπουνιού για περιποίηση του δέρματος κ.ά.

Κάνει καλό στην υγεία;
Παρά τα όσα εντυπωσιακά γράφονται, όπως ότι ομαλοποιεί την πέψη, αλκαλοποιεί το αίμα, απομακρύνει τις τοξίνες, καταπολεμά τις κατακρατήσεις υγρών, ρυθμίζει την αρτηριακή πίεση, ενισχύει το ανοσοποιητικό, μειώνει τις φλεγμονές, δρα αναλγητικά, εξισορροπεί τα επίπεδα σακχάρου, βοηθά τους διαβητικούς, εξαφανίζει την κυτταρίτιδα, αυξάνει τη λίμπιντο, κ.ά., τίποτα δεν έχει μελετηθεί εκτενώς και κανείς ανεξάρτητος Οργανισμός Υγείας δεν επιβεβαιώνει τους ισχυρισμούς αυτούς.

Είναι κατάλληλο για τους υπερτασικούς;
Η κάπως μικρότερη περιεκτικότητα του αλατιού Ιμαλαΐων σε νάτριο και η παρουσία σε αυτό πολλών ιχνοστοιχείων δεν το καθιστούν αυτομάτως «υγιεινό» ή κατάλληλο για τους υπερτασικούς ασθενείς. Οι υπερτασικοί καθώς και όλοι όσοι έχουν ιατρικούς λόγους να περιορίσουν την πρόσληψη νατρίου πρέπει να ακολουθούν τις εξατομικευμένες οδηγίες του γιατρού τους και να τον συμβουλεύονται πριν αποφασίσουν να το εντάξουν στη διατροφή τους.

Έχει θεραπευτικές ιδιότητες;
Η αλατοθεραπεία αποτελεί μία από τις αρχαιότερες πρακτικές για την ανακούφιση των συμπτωμάτων από ήπια μικροπροβλήματα υγείας, π.χ. συνάχι, βήχας, μπούκωμα μύτης, ουλίτιδα κ.ά. Το αλάτι χρησιμοποιείται επίσης ευρύτατα στην περιποίηση του δέρματος, π.χ. για πίλινγκ προσώπου και σώματος. Σε αυτές τις περιπτώσεις η χρήση ενός φυσικού και λιγότερο κατεργασμένου αλατιού, όπως το αλάτι Ιμαλαΐων, είναι προτιμότερη και ίσως πιο αποτελεσματική επιλογή συγκριτικά με τη χρήση ραφιναρισμένου αλατιού, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι του αποδίδουμε κάποιες ιδιαίτερες «θεραπευτικές» ή καλλυντικές ιδιότητες.

Αξίζει να το δοκιμάσω;
Αν πρέπει να περιορίσετε την πρόσληψή του αλατιού στη διατροφή σας ή θέλετε να το υποκαταστήσετε, με κάποιο άλλο πιο φυσικό και πιο «δυνατό», ώστε να χρησιμοποιείτε λιγότερο, τότε το αλάτι Ιμαλαΐων αποτελεί μια καλή λύση. Προτιμήστε κάποιο επώνυμο, συσκευασμένο και πιστοποιημένο, με ένδειξη προέλευσης και πλήρη στοιχεία παραγωγού.

Πώς χρησιμοποιείται στη μαγειρική;
Μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως επιτραπέζιο αλάτι σε ωμά και σε μαγειρεμένα φαγητά, καθώς και με πιο εξειδικευμένο τρόπο, π.χ. ως γαρνιτούρα. Το λεπτόκοκκο και το μέτριο που τρίβεται εκείνη τη στιγμή ταιριάζει με κρέας, κοτόπουλο, ψάρι και τα ψητά λαχανικά, ενώ το πιο χοντρό στις σαλάτες και στο πάστωμα. Οι πλάκες αλατιού χρησιμοποιούνται για barbeque, τοποθετούνται στη σχάρα πάνω από τα κάρβουνα και ψήνετε σε αυτές κρέατα και λαχανικά.

Είστε για... αλατοθεραπεία;
5 ασφαλείς και αποτελεσματικές πρακτικές «θεραπείες» με αλάτι Ιμαλαΐων...

Μπούκωμα μύτης και συνάχι
Βράζετε 1 φλιτζάνι νερό για 2’. Αφού χλιάνει, διαλύετε ½ κουταλάκι αλάτι Ιμαλαΐων. Ενσταλάζετε το διάλυμα στο εσωτερικό των ρουθουνιών χρησιμοποιώντας σταγονόμετρο ή σύριγγα φαρμακείου. Κρατάτε για λίγο και τα δύο ρουθούνια κλειστά, με το αλατόνερο μέσα στη μύτη, χωρίς να κατέβει στο λάρυγγα. Κατόπιν φυσάτε τη μύτη σας απαλά. Επαναλαμβάνετε 2-3 φορές ημερησίως.

Αποτελέσματα: Προκαλεί αντισηψία, μειώνει τα μικρόβια, διαλύει τη βλέννα, βοηθά στην απελευθέρωση της αναπνοής.

Πονόλαιμος
Διαλύετε ½ κουταλάκι αλάτι Ιμαλαΐων σε 1 φλιτζάνι χλιαρό νερό και κάνετε γαργάρες. Επαναλαμβάνετε 3-4 φορές ημερησίως.

Αποτελέσματα: Δρα κατευναστικά και αντισηπτικά, μειώνει τη φλεγμονή, το οίδημα και τον πόνο του λαιμού, μαλακώνει τη βλέννα και διευκολύνει την αποβολή της.

Υγιεινή στόματος
Τοποθετείτε αρκετούς κρυστάλλους ή πέτρες αλατιού Ιμαλαΐων σε μικρό γυάλινο βάζο, προσθέτετε καθαρό νερό, κλείνετε το βάζο με το καπάκι του και το αφήνετε 12 ώρες να γίνει άλμη ? η άλμη αυτή διατηρείται για πολύ χρόνο, οπότε δεν χρειάζεται να την ξανακάνετε σύντομα. Αραιώνετε σε ένα φλιτζανάκι την άλμη με νερό και τη χρησιμοποιείτε όπως το στοματικό διάλυμα ή την τρίβετε με το δάχτυλο πάνω στα ούλα και την αφήνετε να δράσει για λίγο. Μπορείτε επίσης να τη βάζετε σκέτη ή με λίγη σόδα πάνω σε μαλακή οδοντόβουρτσα και να καθαρίζετε τα δόντια σας.

Αποτελέσματα: Η άλμη καθαρίζει τα δόντια, δρα αντισηπτικά και αντιμικροβιακά, καταπολεμά τις φλεγμονές, μειώνει ουλίτιδα, πέτρα και τυχόν δυσοσμία του στόματος.

Ποδόλουτρο για κουρασμένα πόδια
Προσθέτετε 4 κουταλιές αλάτι Ιμαλαΐων σε μια λεκάνη με χλιαρό νερό. Βάζετε μέσα τα πόδια σας και τα αφήνετε για 10-15 λεπτά, προτιμότερο κάνοντας ελαφρές κινήσεις των δαχτύλων. Στη συνέχεια σκουπίζετε προσεκτικά τα πόδια σας με μια καθαρή κι απαλή πετσέτα, δίνοντας έμφαση στις περιοχές πίσω από τις φτέρνες κι ανάμεσα στα δάχτυλα.

Αποτελέσματα: Βελτιώνει την κυκλοφορία του αίματος, ξεκουράζει και ανακουφίζει τα κουρασμένα πόδια, έχει αντισηπτική δράση και βοηθά στην καταπολέμηση των μυκητιάσεων.

Μπάνιο με αλάτι
Ρίχνετε στο χλιαρό νερό του μπάνιου σας 1-2 φλιτζάνια αλατιού Ιμαλαΐων, χωρίς να προσθέσετε οτιδήποτε άλλο, π.χ. αφρόλουτρο. Βυθίζετε το σώμα σας μέσα στο νερό και παραμένετε σε αυτό για περίπου 20 λεπτά. Για καλύτερα αποτελέσματα, μην ξεβγαλθείτε με νερό, σκουπιστείτε απλώς με μια μαλακή πετσέτα.

Αποτελέσματα: Χαλαρώνει, καταπραΰνει τους μυϊκούς πόνους, καθαρίζει τους πόρους, βελτιώνει την υφή της επιδερμίδας, βοηθά στην αντιμετώπιση ήπιων δερματικών προβλημάτων.

Καλό είναι να γνωρίζετε

  • Το νάτριο είναι απολύτως απαραίτητο για τον ανθρώπινο οργανισμό, διότι μαζί με το κάλιο ρυθμίζει και διατηρεί τη σωστή ισορροπία των σωματικών υγρών. Εντούτοις, η μακροχρόνια υπερβολική πρόσληψη νατρίου αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης υψηλής αρτηριακής πίεσης, έλκους, δυσπεψίας, καρκίνου του στομάχου, καταστροφής των νεφρών κ.ά.
  • Πάνω από το 70% του νατρίου που προσλαμβάνουμε καθημερινά προέρχεται από τα τρόφιμα που καταναλώνουμε, όπως π.χ. ψωμί, αρτοσκευάσματα, κονσέρβες, τυριά, αλλαντικά, ξηροί καρποί, κύβοι μαγειρικής, σνακ, πίτσες κ.ά.
  • Η υψηλή αρτηριακή πίεση είναι ο μεγαλύτερος αυτόνομος παράγοντας κινδύνου για καρδιοπάθειες και εγκεφαλικά. Σχεδόν το 50% των υπερτασικών είναι ευαίσθητοι στο νάτριο, πράγμα που σημαίνει ότι η πρόσληψη μεγάλων ποσοτήτων αλατιού αυξάνει κατά πολύ τον κίνδυνο εκδήλωσης επιπλοκών.
  • Κανένα αλάτι δεν έχει θερμίδες και άρα αυτό καθαυτό δεν παχαίνει. Ωστόσο κάθε γραμμάριο αλατιού δεσμεύει περίπου 70 γρ. νερού μέσα στους ιστούς, προκαλεί δηλαδή κατακράτηση, μας «φουσκώνει» και τελικά δείχνουμε βαρύτεροι.
ΧΡΟΝΟΜΗΧΑΝΗ