Νίκησε τους πόνους στη μέση | αρμονικη ζωη , υγεία | womenonly.gr | Αρμονική Ζωή
ΒΡΙΣΚΕΣΤΕ ΕΔΩ: ΑΡΧΙΚΗ / ΑΡΜΟΝΙΚΗ ΖΩΗ / ΥΓΕΙΑ
8:00
25/4/2015

Νίκησε τους πόνους στη μέση

mail to Εκτυπώστε το Αρθρο

Εφαρμόζοντας το σωστό και αποφεύγοντας το λάθος, μειώνεις την ένταση των πόνων στη μέση, αντιμετωπίζεις αποτελεσματικά το πρόβλημα και προλαμβάνεις υποτροπή, επιδείνωση ή μελλοντική επανεμφάνιση…

«Πάσχω από οσφυαλγία…»

Λάθος! Ο όρος «οσφυαλγία» δεν υποδηλώνει διάγνωση συγκεκριμένης πάθησης, αλλά το βασικό σύμπτωμά της: ισχυρός πόνος (άλγος) που εντοπίζεται στην περιοχή της μέσης (οσφύς). Συνήθως, ο πόνος ξεκινάει μετά από απότομη κίνηση ή άρση βάρους, μπορεί να είναι τοπικός ή να αντανακλά στα πόδια (ισχιαλγία), και γίνεται ισχυρότερος με τη σωματική εργασία, την ορθοστασία, το λανθασμένο κάθισμα, την κόπωση, το βήχα ή το φτάρνισμα.

Συμβουλή: Αν η οξεία οσφυαλγία δεν αντιμετωπιστεί κατάλληλα, μετατρέπεται σε χρόνιο πρόβλημα σε περίπου 50% των περιπτώσεων. Πριν λοιπόν επιχειρηθεί οποιαδήποτε θεραπευτική παρέμβαση, πρέπει να εντοπιστεί το ακριβές αίτιο του πόνου, ώστε να γίνει η ενδεδειγμένη αντιμετώπιση κι όχι απλώς η ανακούφιση του συμπτώματος.


«Τα προβλήματα στη μέση δημιουργούνται από τον καθιστικό τρόπο ζωής…»

Σωστό! Ο καθιστικός τρόπος ζωής και η έλλειψη επαρκών σωματικών δραστηριοτήτων ελαττώνουν τη λειτουργικότητα, την ελαστικότητα και τη δύναμη των μυών. Ως αποτέλεσμα, οι σπόνδυλοι προστατεύονται σε μικρότερο βαθμό και γίνονται πιο ευάλωτοι στις επιβαρύνσεις που προκαλούνται από την κακή σωματική στάση, το αυξημένο σωματικό βάρος, τους κραδασμούς ή τις απότομες κινήσεις. Έτσι, αντέχουν πλέον λιγότερο, φθείρονται ταχύτερα, αλλοιώνεται η συνεκτική δομή τους και τραυματίζονται ευκολότερα.

Συμβουλή: Ξεκίνησε γυμναστική με σταδιακή προετοιμασία, σωστή καθοδήγηση και συστηματικό πρόγραμμα, προσαρμοσμένο στις δυνατότητες και στις ανάγκες σου. Οι υπερβολές περισσότερο βλάπτουν παρά ωφελούν.


«Αφού πονάει η μέση μου, έχω σίγουρα πρόβλημα στη σπονδυλική στήλη…»

Λάθος! Ως επί το πλείστον οι πόνοι στη μέση οφείλονται είτε σε εκφυλιστικές αλλοιώσεις της σπονδυλικής στήλης, είτε σε κακώσεις σπονδύλων, νεύρων ή μυών. Αρκετές, όμως, φορές μπορεί ο πόνος να είναι αντανακλαστικός, να προκαλείται δηλαδή από άλλες νοσηρές καταστάσεις όπως κολικό νεφρού, προβλήματα στο πάγκρεας ή στα γενετικά όργανα, οστεοπόρωση ή, ακόμα, να οφείλεται σε ψυχογενείς λόγους ή αισθητικές επεμβάσεις (π.χ. υπερβολική μεγέθυνση στήθους).

Συμβουλή: Αντιμετώπισε το αίτιο, όχι το σύμπτωμα. Αν, για παράδειγμα, έχεις αρκετά επιπλέον κιλά, η λύση είναι η άμεση απώλεια βάρους.


«Με μερικά παυσίπονα, ο πόνος θα μου περάσει…»

Λάθος! Αποφάσεις του τύπου «θα τρίψω τη μέση μου με λίγη αλοιφή, θα πάρω και 1-2 παυσίπονα και αύριο ο πόνος θα μου έχει περάσει», θέτουν σε κίνδυνο την υγεία σου. Κι αυτό γιατί ποτέ δεν μπορείς να ξέρεις με σιγουριά τι προκαλεί τον πόνο.

Συμβουλή: Μην χρησιμοποιείς αυθαίρετα κανένα φάρμακο, ακόμα και απλό αναλγητικό. Εάν οι πόνοι είναι έντονοι και εμφανίζονται για πρώτη φορά, ξεκουράσου σε αναπαυτική στάση στο κρεβάτι και ζήτησε συνδρομή ιατρού. Εάν σου συμβαίνει συχνά ή πρόκειται για υποτροπή, μην καταφεύγεις στη φαρμακευτική αγωγή που τυχόν είχες πάρει παλαιότερα χωρίς να συμβουλευτείς γιατρό – εάν το αίτιο του πόνου είναι άλλο, τα φάρμακα μπορεί να επιδεινώσουν την κατάσταση ή να δυσκολέψουν τη διάγνωσή της, «σκεπάζοντας» το πραγματικό πρόβλημα.


«Η φαρμακευτική αγωγή είναι απαραίτητη…»

Σωστό, τις περισσότερες φορές! Ο οξύς πόνος δημιουργεί έντονο μυϊκό σπασμό που, με τη σειρά του, αυξάνει περαιτέρω τον πόνο και επιδεινώνει τη φλεγμονή. Για να αντιμετωπιστούν, ο γιατρός θα σου χορηγήσει για ορισμένες ημέρες αναλγητικά, αντιφλεγμονώδη και μυοχαλαρωτικά φάρμακα και επίσης μπορεί να σου συστήσει την τοπική χρήση αλοιφών ή ειδικών έμπλαστρων ή θερμοφόρας κ.ά.

Συμβουλή: Μην παρατείνεις τη φαρμακευτική θεραπεία πέραν του χρονικού διαστήματος που έχει ορίσει ο γιατρός σου - συνήθως 3-4 ημέρες για τα αναλγητικά και όχι παραπάνω από 10-12 ημέρες για τα αντιφλεγμονώδη.


«Πρέπει να μείνω στο κρεβάτι μέχρι να περάσει εντελώς ο πόνος…»

Λάθος! Η παρατεταμένη κατάκλιση δημιουργεί μυϊκή ατροφία, αγκυλώσεις και άλλα λειτουργικά προβλήματα που δυσκολεύουν τη σωστή αποθεραπεία και αυξάνουν τον απαιτούμενο χρόνο ανάρρωσης. Πλήρης ανάπαυση συστήνεται μόνο όταν ο πόνος είναι ιδιαίτερα οξύς, συνήθως για τις πρώτες 48-72 ώρες.

Συμβουλή: Όταν ο πόνος είναι υποφερτός, η ανάπαυση πρέπει να περιορίζεται στην απολύτως απαραίτητη. Ενδείκνυται να κάνεις αναπνευστικές ασκήσεις για να διατηρηθεί η λειτουργικότητα των κοιλιακών μυών και ήπιο περπάτημα. Αντενδεικνύονται η παρατεταμένη ορθοστασία, το πολύωρο κάθισμα και οι κοπιώδεις εργασίες.


 

«Η φυσιοθεραπεία βοηθάει σημαντικά…»

Σωστό! Τόσο στον οξύ όσο και στο χρόνιο πόνο της μέσης, οι φυσιοθεραπευτικές συνεδρίες (ειδικές θεραπείες, μασάζ, ασκήσεις ενδυνάμωσης, κινητικότητας και αποσυμπίεσης, κ.ά.) είναι απαραίτητες: ο πόνος ελαττώνεται ή ελέγχεται σημαντικά, η κινητικότητα της σπονδυλικής στήλης βελτιώνεται και η μυϊκή δύναμη αυξάνεται.

Συμβουλή: Μην ξεκινήσεις ασκήσεις ενδυνάμωσης προτού ελαττωθεί ο πόνος, αντιμετωπιστεί η φλεγμονή και αποκατασταθεί ο μυϊκός σπασμός. Εάν παραβείς αυτόν τον «κανόνα», η κατάστασή σου μπορεί να υποτροπιάσει.


«Πρέπει να χρησιμοποιώ συνέχεια την ορθοπεδική ζώνη…»

Λάθος! Η ορθοπεδική ζώνη σού είναι απαραίτητη μετά από κάποια σοβαρή κρίση ή εγχείρηση, γιατί υποστηρίζει τη σπονδυλική στήλη. Αποτελεί όμως ένα προσωρινό «δεκανίκι», μέχρι να ισχυροποιήσεις το μυϊκό σου σύστημα. Η παρατεταμένη μακροχρόνια χρήση της ζώνης μπορεί να προκαλέσει αδυναμία/ατροφία στους κοιλιακούς και τους ραχιαίους μύες, αφού υποκαθιστά το έργο τους.

Συμβουλή: Φόρεσε την ορθοπεδική ζώνη για μικρό χρονικό διάστημα, όσο καιρό συστήσει ο γιατρός. Να την χρησιμοποιείς οπωσδήποτε όταν κάνεις πολύ βαριές εργασίες ή κινήσεις που επιβαρύνουν τη μέση σου. Μην την φοράς όταν κάνεις ελεγχόμενες ασκήσεις ενδυνάμωσης των στηρικτικών μυών ή/και όταν αναπαύεσαι.


«Η απώλεια βάρους ανακουφίζει τον πόνο…»

Σωστό! Η πίεση στους μεσοσπονδύλιους δίσκους μεγαλώνει όσο αυξάνεται το σωματικό βάρος. Τα επιπλέον κιλά παραμορφώνουν τα κυρτώματα της σπονδυλικής στήλης, προκαλούν αλλαγές στη φυσιολογική μηχανική της και επιβαρύνουν τους σπονδύλους σε οποιαδήποτε στάση ή κίνηση. Αντίθετα, η μείωση του σωματικού βάρους, ακόμα και χωρίς άλλη θεραπεία, επιφέρει γρήγορη και θεαματική ανακούφιση των πόνων.

Συμβουλή: Η δίαιτα πρέπει να είναι «αργή», με απώλεια όχι μεγαλύτερη των 3-4 κιλών μηνιαίως, ώστε αφενός να μην χαθεί μυϊκός ιστός και υγρά από τους σπονδύλους, αφετέρου η σπονδυλική στήλη να έχει περιθώριο χρόνου να προσαρμοστεί λειτουργικά. Προσοχή όμως: αν ξαναπάρεις τα κιλά που έχασες, το πρόβλημα στη μέση θα επιδεινωθεί.


«Χρειάζομαι πολύ σκληρό στρώμα…»

Λάθος! Το πολύ σκληρό στρώμα, όπως και το πάτωμα που ξαπλώνουν κάποιοι πάσχοντες για να «ανακουφιστούν» από τον πόνο, παραμορφώνει τη φυσιολογική γραμμή της σπονδυλικής στήλης, την αναγκάζει να σχηματίσει καμπύλη, και προκαλεί ανισομερή κατανομή της πίεσης πάνω στους σπονδύλους, αυξάνοντας έτσι την επιβάρυνση που δέχονται.

Συμβουλή: Το στρώμα πρέπει να διαθέτει σκληρότητα και πυκνότητα ανάλογη με το βάρος σου, έτσι ώστε να υποστηρίζει ικανοποιητικά και να αγκαλιάζει ισομερώς όλο το σώμα, χωρίς να το αναγκάζει να «βουλιάζει» ή να παίρνει αφύσικες και άβολες θέσεις. Επιπλέον, πρέπει να απορροφά ικανοποιητικά τους κραδασμούς όταν γυρίζεις πλευρό και να σου δίνει τη δυνατότητα να αναπαυθείς με τη μέγιστη δυνατή άνεση, σε όποια θέση επιθυμείς.


«Πρέπει να κοιμάμαι με μαξιλάρι…»

Σωστό! Όταν κοιμάσαι ανάσκελα, ένα λεπτό μαξιλάρι βοηθάει στην καλύτερη στήριξη του αυχένα και στη σωστότερη ευθυγράμμιση της σπονδυλικής στήλης.

Συμβουλές: Μην χρησιμοποιείς παχύ μαξιλάρι ή πολλά μαξιλάρια, γιατί θα αναγκάσεις τη σπονδυλική στήλη σου να καμφθεί, με αποτέλεσμα την επιβάρυνση της μέσης. Όταν κοιμάσαι στο πλάι, στάση που ανακουφίζει ιδιαίτερα τη μέση, βάλε επιπλέον ένα λεπτό μαξιλάρι ανάμεσα στα πόδια για να αποτρέψεις τη στροφή του μηρού και της λεκάνης.


«Όταν κάθομαι, πρέπει να βάζω μαξιλάρι στη μέση μου…»

Σωστό, υπό προϋποθέσεις! Χρησιμοποίησε ένα πολύ λεπτό μαξιλαράκι μόνον εάν δεν μπορείς να στηρίξεις καλά τη μέση σου στη ράχη του καθίσματος και υπό την προϋπόθεση ότι δεν «σπρώχνεις» τη σπονδυλική στήλη προς τα μπρος. Αν το μαξιλάρι είναι πολύ μικρό, πολύ παχύ ή πολύ μεγάλο, η μέση θα αναγκαστεί να πάρει μία θέση υπερέκτασης και θα επιβαρυνθεί περισσότερο.

Συμβουλή: Να κάθεσαι σε καθίσματα με ράχη στήριξης, όσο το δυνατό πιο πίσω στο κάθισμα, μοιράζοντας ομοιόμορφα το βάρος σου. Ρύθμισε το στήριγμα έτσι ώστε να υποστηρίζει όλη την πλάτη και όχι μόνο τη μέση.


«Όταν ξεκουράζομαι καθισμένη, πρέπει να διατηρώ τον κορμό μου πάντα κάθετο…»

Λάθος! Καταρχήν, πρέπει να στηρίζεις καλά όλη τη σπονδυλική στήλη σου πάνω στη ράχη της καρέκλας. Από εκεί και πέρα, εάν ο κορμός είναι εντελώς κάθετος (κλίση 90ο) η πίεση από το σωματικό σου βάρος θα επικεντρώνεται πάνω στους σπονδύλους της μέσης και ο πόνος μπορεί να αυξηθεί. Αντίθετα, εάν γείρεις ελαφρώς προς τα πίσω –πάντα με καλά στηριγμένη όλη την πλάτη- σε γωνία περίπου 120-130ο, το βάρος σου θα μοιραστεί σχεδόν ισομερώς κατά μήκος της σπονδυλικής στήλης, με αποτέλεσμα την ελάττωση της επιβάρυνσης και συνεπακόλουθα του πόνου.

Συμβουλή: Να χρησιμοποιείς εργονομικό κάθισμα με δυνατότητα ελεγχόμενης κίνησης του στηρίγματος πλάτης. Όταν θέλεις να χαλαρώσεις, γείρε ελαφρώς προς τα πίσω, διατηρώντας απόλυτη επαφή με το στήριγμα. Αν χρειάζεται, ακούμπησε τα πέλματά σου σε υποστήριγμα ποδιών, με τέτοιο τρόπο ώστε το πίσω μέρος των γονάτων να διατηρείται λίγο ψηλότερα από το κάθισμα της καρέκλας.

* Οι παρεχόμενες πληροφορίες είναι καθαρά ενημερωτικές και δεν υποκαθιστούν τις εξατομικευμένες συμβουλές των ειδικών. Για οποιοδήποτε πρόβλημα υγείας, συμβουλέψου το γιατρό σου.

ΑΠΟ ΤΟΝ ΣΤΑΥΡΟ ΔΕΔΟΥΚΟ

Πρώτη δημοσίευση: Περιοδικό Αρμονία τεύχος 91.
Επικαιροποίηση: Απρίλιος 2015.

ΧΡΟΝΟΜΗΧΑΝΗ